Rapport rekenkamercommissie over vastgoedbeheer

In tegenstelling tot veel andere gemeenten heeft de gemeente Hoorn goed inzicht in de omvang en waarde van de vastgoedportefeuille tot op pandniveau. Het inzicht in de lasten en opbrengsten moet wel beter, zodat de gemeente beter kan sturen op onderhoud en instandhouding. Dat concludeert de Hoornse rekenkamercommissie in een onderzoek naar het vastgoedbeheer door de gemeente Hoorn.

Het beheer van vastgoed legt een groot beslag op de gemeentelijke financiën. De leegstand van het gemeentelijke vastgoed, in het bijzonder van maatschappelijke vastgoed, vraagt bovendien in tijden van financiële krapte specifieke aandacht. De rekenkamercommissie Hoorn vroeg zich dan ook af hoe het in Hoorn gesteld is met vastgoedbeheer, in het bijzonder van gebouwen die in eigendom zijn van de gemeente.

Het beheer van gebouwen door de gemeente is geen doel op zich. De gemeente is immers geen commerciële vastgoedondernemer die beoogt met het vastgoed winst te maken. Met het bezit (en bijbehorende beheer) van gebouwen beoogt de gemeente om bepaalde maatschappelijke opgaven te realiseren. De relatie tussen het gebouwenbeheer en die maatschappelijke opgaven is in Hoorn echter niet duidelijk. De maatschappelijke opgaven kunnen met enige goede wil wel uit de programmabegroting worden afgeleid, maar de relatie tussen het realiseren van die maatschappelijke opgaven en vastgoedbeheer wordt daarin niet gelegd.

Wat in het onderzoek opviel, is dat de gemeente Hoorn –in tegenstelling tot vele andere gemeenten in Nederland- wel inzicht heeft in omvang en waarde van de vastgoedportefeuille tot op pandniveau. Echter, inzicht in de lasten en opbrengsten moet verbeteren. Sturen op onderhoud en instandhouding is nu erg lastig en het risico bestaat dat niet alle onderhoudskosten kunnen worden gedekt uit de reserve voor onderhoud van kapitaalgoederen.

Nu de gemeenteraad geen vastgoedvisie en (bijbehorend) strategisch vastgoedbeleid heeft vastgesteld, ontbreekt het fundament voor besluitvorming over vastgoed en is het voor de raad lastig om het college te controleren en zo nodig bij te sturen. De rekenkamercommissie ziet dit als een gemiste kans.

De rekenkamercommissie doet naar aanleiding van het onderzoek vijf aanbevelingen. Die aanbevelingen zijn erop gericht kaderstelling en controle door de gemeenteraad te versterken. Op dinsdag 14 juni buigt de algemene raadscommissie zich over het rapport.