Jeugd kan nog makkelijk aan drank komen

HOORN - Vorig jaar kwamen jongeren onder de 16 nog steeds gemakkelijk aan alcohol in Noord-Holland Noord. In driekwart van de gevallen werd de leeftijdgrens niet nageleefd en konden de 15-jarige mysteryshoppers alcohol kopen. Dat blijkt uit een onderzoek in opdracht van het regionale project ‘In control of alcohol’ bij supermarkten, slijterijen, horecagelegenheden, cafetaria’s en sportkantines.



Naleving Noord-Holland Noord niet verbeterd

Bij 156 van de 606 aankooppogingen (26 %) leefde de verkoper de wettelijke leeftijdsgrens van 16 jaar voor de alcoholverkoop correct na. In 2010-2011 was dit 34 %. Landelijk werd er in 39 %[1] van de aankooppogingen goed gehandeld. Er is eerder met 15-jarige mysteryshoppers in Noord-Holland Noord onderzoek gedaan naar de naleving. In West-Friesland was het nalevingspercentage in 2011 bij de verkooppunten 29%, dat is in 2013 20 %. In de Kop van Noord-Holland hield in 2011 38% zich aan de leeftijdsgrens van 16 jaar en in 2013 24 %. In de regio Noord-Kennemerland lag het percentage in 2010 op 33% en in 2013 op 32 %.



Naleving verkooppunten niet overal verbeterd

Gunstige uitzondering vormen de supermarkten. Zij leven de wettelijke leeftijdsgrens van 16 jaar (per 1 januari 2014 verhoogd naar 18 jaar) strikter na. In 2010-2011 handelden zij in 38% van de aankooppogingen correct. Dit percentage is in 2013 gestegen tot 50 %. De slijterijen dalen van 71 % naar een magere 22 % in 2013. In sportkantines wordt in 20 % van de aankooppogingen nee verkocht, dat was 28 % in 2010-2011. In de horeca houdt 19% zich aan de leeftijdsgrens, eerder was dit 30 %. En tot slot leefde 15 % van de cafetaria’s de wettelijke leeftijdsgrens voor 16 jaar na, waarbij het regionaal onderzoek 2010-2011 een percentage van 28 % laat zien. ‘In control of alcohol’ gaat met de branches en onderzoekers na wat de oorzaak kan zijn van deze forse daling.


Hoe nu verder?
De organisatie van ‘In control of alcohol’ is in gesprek met vertegenwoordigers van de branches. Daarbij zijn er drie afgevaardigde burgemeesters, de heren Van Veldhuizen van de gemeente Hoorn, Mans uit Castricum en Schuiling uit Den Helder, die namens de regio op 5 februari met landelijke en regionale vertegenwoordigers van supermarkten, slijterijen en de horeca spraken over de resultaten, later volgt een gesprek met de sportverenigingen. De organisatie van ‘In control of alcohol’ vindt dat alcoholverstrekkers moeten laten zien hoe ze dit probleem gaan aanpakken. Zij zijn tenslotte verantwoordelijk voor de slechte naleving. Burgemeester van Hoorn, Onno van Veldhuizen, geeft aan dat de resultaten hen ook handvatten geeft: ‘’Het onderzoek laat zien dat er maatregelen zijn die wel degelijk effect hebben op de beschikbaarheid van alcohol, zoals: deurbeleid voor de horeca en schenkbeleid voor sportverenigingen. Daarnaast helpt een goede legitimatiecontrole bij de naleving. En ik zie voor gemeenten een kans hun handhaving aan te passen naar aanleiding van de resultaten en de focus te leggen op de zwakke punten. Natuurlijk hebben ook de ouders en jongeren zelf hier een aandeel in. Het project ‘In control of alcohol’ blijft het komende jaar verder investeren in het voorlichten van deze doelgroepen en het ontwikkelen van andere activiteiten gericht op preventie en repressie van alcoholgebruik.’’

Ondanks dat de naleving door de meerderheid van de alcoholverstrekkers niet is verbeterd, is er ook goed nieuws; er is al enkele jaren een stijging van de startleeftijd waar te nemen en ook een lichte daling in het gebruik onder jongeren, waaronder ook een daling van het aantal comazuipers.



Leeftijdsgrens verhoogd naar 18 jaar

Het onderzoek is in opdracht van ‘In control of alcohol’ uitgevoerd door het Nederlands Instituut voor Alcoholbeleid (STAP) en is een graadmeter van hoe het in 2013 gesteld is met de verkoopbereidheid van alcohol aan jongeren onder de 16 jaar. Hiervoor is gekeken naar de naleving van de leeftijdsgrens van 16 jaar, sinds dit jaar mag er geen alcohol worden verstrekt aan jongeren onder de 18 jaar.



In control of alcohol

Sinds 2013 werken gemeenten, GGD, politie en hulpverleningsinstanties in de regio Noord-Holland Noord samen om het alcohol- en drugsgebruik onder jongeren verder terug te dringen. Zij doen dat met het programma ‘In control of alcohol & drugs’. Op verschillende manieren worden jongeren, hun ouders en alcoholaanbieders bewust gemaakt van onder andere het gebruik van alcohol en de gevaren ervan. Het alcoholgebruik onder jongeren is een probleem, ook al daalt het gebruik in Noord-Holland Noord. Het programma wil bijdragen aan het beschermen van de individuele gezondheid, het vergroten van sociale veiligheid en het terugdringen van nodeloze maatschappelijk schade en kosten.