HOORN - D66 Hoorn wil burgers en bedrijven meer betrekken bij het heffen van belastingen en de besteding daarvan. Een voorbeeld hiervan zijn ondernemers die diverse gemeentelijke belastingen betalen, maar zelf geen invloed hebben - door bijvoorbeeld verkiezingen - op de besteding daarvan. Daarom wil D66-lijsttrekker Arthur Helling dat het nieuwe college werk maakt van een lokaal belastingplan met minder algemene heffingen en meer gerichte belastingen, zodat helder wordt waar bewoners en ondernemers precies belasting voor betalen en hoe dit precies wordt besteedt.
Arthur Helling: ‘In de praktijk is het nu voor burgers en bedrijven nauwelijks mogelijk om een goed beeld te krijgen van alle heffingen en wat er met de opbrengsten gebeurd. Dankzij een goed en helder belastingplan is duidelijk welke belastingen er zijn en waaraan het wordt besteedt. Hiermee krijg je dus meer sturing en draagvlak – ook vanuit de gemeenteraad – en kun je betere keuzes maken. Bijvoorbeeld voor de ontwikkeling van het gebied de Hoornse Poort.’ Bij het opstellen van het jaarlijkse belastingplan zullen vervolgens alle huidige heffingen moeten worden bezien op nut en noodzaak.
D66 pleit bijvoorbeeld al jaren voor het afschaffen van hondenbelasting en toeristenbelasting.
In een verkiezingscampagne gaat het veelal over wat de politieke partijen willen bereiken. Maar inzicht over de hoogte, het nut en noodzaak van bepaalde lokale heffingen ontbreekt vaak volkomen. Peter Westenberg, de financieel specialist binnen D66 vult aan: ‘Landelijke belastingen zijn niet populair, maar ze worden toch als noodzakelijk gevoeld. Lokale gemeentelijke belastingen zijn door niemand geliefd en vaak ook onbegrepen.’ Een voorbeeld hiervan is de OZB (Onroerende Zaak Belasting), waarbij het voor burgers en bedrijven onduidelijk is waarom het bedrag wordt geheven en wat er mee wordt gedaan. Dit in tegenstelling tot de Waterschapsheffingen, waarbij veel duidelijker het doel te bepalen is.
Verder zijn diverse andere gemeentelijke heffingen, zoals leges voor een paspoort of een vergunning, vastgelegd in formele verordeningen die de gemeenteraad vaak als “hamerstuk” passeren. ‘Dit alles is eigenlijk best opmerkelijk’, vervolgt Peter Westenberg. ‘Het is toch vreemd eigenlijk want ook in Hoorn gaat het om aanzienlijke bedragen. In 2010 om circa € 28 miljoen! De lokale heffingen zijn wel in de begroting opgenomen, maar er is nauwelijks sprake van publiek debat. Ook bestaat er geen duidelijk inzicht wat er met de inkomsten wordt gedaan, terwijl juist op lokaal niveau er mogelijkheden bestaan “maatwerk” voor inwoners en bedrijven te realiseren.’
Lokaal Belastingplan noodzakelijk
De gemeente Hoorn is helaas niet uniek, zoals onlangs bleek uit het onderzoeksrapport “Taakgericht heffen” van de Vereniging voor Belastingwetenschap. In dit rapport wordt er voor gepleit dat instanties die lokale heffingen innen ook jaarlijks een samenhangend lokaal belastingplan opstellen, zoals het Rijk dat doet en aan de Tweede Kamer ter goedkeuring voorlegt. Hier wordt helder en transparant aangegeven welke heffingen er geïnd worden en wat hiermee wordt gedaan. Daarnaast kan de samenhang van de verschillende heffingen duidelijk worden gemaakt.
Jaarlijks wordt bij de gemeenterekening verantwoording afgelegd over de gemaakte keuzes rond inkomsten en uitgaven.
Betaalde belasting via internet zichtbaar Dit maakt de stap naar een meer servicegerichte gemeente mogelijk. Want een stap verder is dat elke inwoner en elk bedrijf via een eigen sleutel (digi-D nummer of een andere code) een totaal inzicht kan krijgen van alle betaalde bedragen. In eerste instantie de gemeentelijke, maar later ook gekoppeld aan de provinciale (de ‘opcenten” op de wegenbelasting) en de
Waterschaps- en andere heffingen.
D66 Hoorn: vanaf begrotingsjaar 2012 Gemeentelijk Belastingplan Lijsttrekker Helling legt uit: Met ingang van het begrotingsjaar 2012 willen wij een Gemeentelijk Belastingplan, waarin zowel de inkomsten (als nu ook gebeurt), als ook een verantwoording over de aanwending van die middelen, aan raad en samenleving wordt voorgelegd. Maar daarmee zijn we er nog niet. Fiancieel specialist Peter Westenberg vult graag aan:
‘Daarnaast moet er op termijn samen met andere “heffers” - zoals het Waterschap – bekeken worden of het mogelijk is een soort jaarlijks totaaloverzicht kan komen met betaalde belastingen en andere heffingen.
Nog beter zou zijn, wanneer er een totale jaarlijkse aanslag kan worden opgesteld.’ Hiermee zullen de te betalen bedragen niet veranderen, maar wel kan worden bespaard op de uitvoeringskosten en de betalingsvoorwaarden, zoals het betalen in maandelijkse termijnen. ‘De betalingen worden daarmee niet leuker, maar wel inzichtelijker en met de verantwoording achteraf wordt inzicht verschaft van het nut van de heffingen’, aldus D66-ers Helling en Westenberg.